Cả 12 bài

Bài 7/12 · Dùng công cụ AI

Hỏi AI sao cho tốt

Các nhóm dùng thẻ để biến một yêu cầu hời hợt thành câu lệnh bốn phần (vai trò, nhiệm vụ, bối cảnh, định dạng), so sánh kết quả và thống nhất cách dùng AI trung thực cho việc học.

Hoặc chỉ in một phần

Trong hộp thoại in, chọn khổ A4, tỉ lệ 100% (hoặc Mặc định) và bật Đồ họa nền để in phần màu. Chọn Lưu dưới dạng PDF nếu muốn giữ tệp.

Bài 7/12 · Dùng công cụ AI · Giáo án

Hỏi AI sao cho tốt

Các nhóm dùng thẻ để biến một yêu cầu hời hợt thành câu lệnh bốn phần (vai trò, nhiệm vụ, bối cảnh, định dạng), so sánh kết quả và thống nhất cách dùng AI trung thực cho việc học.

Học sinh có thể

  • kể tên bốn phần của một câu lệnh tốt: vai trò, nhiệm vụ, bối cảnh và định dạng
  • viết lại một yêu cầu mơ hồ thành câu lệnh bốn phần rõ ràng
  • giải thích vì sao câu lệnh rõ hơn thường cho câu trả lời hữu ích hơn
  • mô tả cách dùng AI trung thực cho bài vở và làm đúng quy định của nhà trường

Chuẩn bị

  • Mỗi nhóm một bộ thẻ câu lệnh: bốn màu hoặc bốn nhãn (Vai trò, Nhiệm vụ, Bối cảnh, Định dạng), mỗi loại 5 đến 6 thẻ
  • Ba yêu cầu hời hợt viết sẵn trên bảng (xem kế hoạch)
  • Máy chiếu và một máy của thầy cô, hoặc hai ba câu trả lời chuẩn bị sẵn, in ra hay chép lên bảng
  • Mỗi học sinh một phiếu học tập

Từ cần biết

Câu lệnh (prompt):
Tin nhắn mình gõ cho chatbot để nói mình muốn gì.
Vai trò:
Mình nhờ chatbot đóng vai ai, ví dụ một thầy giáo dạy toán kiên nhẫn.
Bối cảnh:
Thông tin nền chatbot cần biết: dành cho ai, mình đã biết gì, có giới hạn gì.
Định dạng:
Hình thức câu trả lời mình muốn, ví dụ một bảng, năm gạch đầu dòng hay một bài đố ngắn.

Hoạt động chính · Không cần máy: giấy và bút

Ghép thẻ thành câu lệnh tốt hơn

Các nhóm rút mỗi chồng một thẻ (vai trò, nhiệm vụ, bối cảnh, định dạng) để biến một yêu cầu hời hợt như "kể về núi lửa" thành câu lệnh rõ ràng. Thầy cô chạy thử hai ba câu trên một chatbot chiếu chung, hoặc đọc các câu trả lời đã chuẩn bị, để cả lớp thấy câu trả lời tốt lên bao nhiêu.

Trang ManuAI cho bài này

Tiến trình 45 phút · 45 phút

Khởi động7 phút

Hỏi bạn, hỏi máy

  • Hỏi: "Nếu em nhắn cho bạn 'giúp tớ làm bài tập', bạn sẽ hỏi lại em những gì?" Gom ý: môn nào, câu nào, khi nào cần.
  • Chỉ ra rằng chatbot không hỏi lại được hết những điều đó. Nó đoán xem mình muốn gì.
  • Viết lên bảng một yêu cầu hời hợt: "kể về núi lửa". Hỏi lớp còn thiếu gì.
Hoạt động18 phút

Ghép câu lệnh bằng thẻ

  • Giải thích bốn phần qua một ví dụ. Vai trò: một cô giáo khoa học vui tính. Nhiệm vụ: giải thích núi lửa phun trào thế nào. Bối cảnh: cho một bạn lớp 7 chưa học bài này. Định dạng: năm bước ngắn và một câu hỏi đố.
  • Phát cho mỗi nhóm một bộ thẻ và một trong ba yêu cầu hời hợt: "kể về núi lửa", "giúp môn tiếng Anh", "lên kế hoạch đi dã ngoại cả lớp".
  • Các nhóm chọn mỗi chồng một thẻ, hoặc tự viết thẻ mới, rồi chép cả câu lệnh ra giấy.
  • Thu hai ba câu lệnh. Chạy trên chatbot chiếu chung bên cạnh bản hời hợt, hoặc đọc các câu trả lời đã chuẩn bị.
  • Hỏi: "Em muốn dùng câu trả lời nào hơn? Phần nào của câu lệnh tạo ra khác biệt lớn nhất?"
Luyện tập15 phút

Phiếu học tập và dùng AI trung thực

  • Học sinh làm phiếu một mình hoặc theo cặp.
  • Sau 8 phút, dừng lại bàn về nhiệm vụ 5. Cách dùng tốt: nhờ AI giải thích ý khó, ra câu hỏi luyện tập, hoặc kiểm tra xem mình đã hiểu chưa.
  • Nói rõ ranh giới: nộp bài AI viết như bài của mình là gian lận. Làm đúng quy định của trường và nói rõ khi mình có dùng AI.
  • Học sinh làm nốt các nhiệm vụ còn lại.
Tổng kết5 phút

Vai trò, nhiệm vụ, bối cảnh, định dạng

  • Mời một em nhắc lại bốn phần mà không nhìn bảng.
  • Nhắc lớp: câu lệnh tốt vẫn có thể nhận về câu trả lời sai. Bài 8 sẽ học cách kiểm tra.
  • Phát phiếu ra cửa (exit ticket).

Lưu ý cho thầy cô

  • An toàn: nhiều chatbot đặt độ tuổi tối thiểu, thường là 13, có nơi cao hơn. Thầy cô tự chạy phần trình diễn trên một màn hình, hoặc chuẩn bị sẵn câu trả lời. Học sinh không cần tạo tài khoản cho bài này.
  • Hiểu lầm: "câu lệnh càng dài càng tốt". Rõ ràng quan trọng hơn dài. Một câu ngắn có vai trò, nhiệm vụ, chút bối cảnh và định dạng là đủ tốt.
  • Lớp nhiều trình độ: em nào xong sớm có thể thêm thẻ thứ năm, "ví dụ mẫu", để chatbot thấy một mẫu điều mình muốn. Em nào ngại viết thì ghép thẻ trên bàn, không cần chép lại.

Đáp án phiếu kiểm tra nhanh

  1. Trong câu lệnh "Trả lời dưới dạng danh sách năm mục", đó là phần nào? C. Định dạng
  2. Viết lại "kể về khủng long" thành một câu lệnh tốt hơn, dùng ít nhất ba trong bốn phần. Câu trả lời tốt: Ví dụ: Bạn là hướng dẫn viên bảo tàng (vai trò). Hãy giải thích vì sao khủng long bị tuyệt chủng (nhiệm vụ) cho một bạn lớp 6 thích động vật (bối cảnh), trong năm câu ngắn (định dạng).
  3. Cách nào là dùng AI trung thực khi làm bài tập về nhà? A. Nhờ nó giải thích ý chính, rồi tự viết câu trả lời và làm đúng quy định của trường
Miễn phí in và chia sẻ trong lớp học và ở nhà.ManuAI · học AI miễn phí cho mọi người · ai.manusignal.com/vi

Phiếu học tập · Bài 7/12 · Dùng công cụ AI

Từ hời hợt đến rõ ràng

Họ tênLớpNgày

Dùng bốn phần của một câu lệnh tốt. Viết rõ đến mức một người lạ cũng biết chính xác em muốn gì.

  1. 1Điền bốn phần để cải thiện yêu cầu "giúp môn tiếng Anh".

    PhầnEm viết gì
    Vai trò
    Nhiệm vụ
    Bối cảnh
    Định dạng
  2. 2Giờ hãy viết cả câu lệnh thành một tin nhắn, đúng như em sẽ gõ.

  3. 3Câu lệnh nào dễ nhận được câu trả lời hữu ích nhất?

    • Toán.
    • Giải thích phân số.
    • Bạn là một thầy dạy toán kiên nhẫn. Hãy giải thích cho một bạn lớp 6 cách cộng hai phân số khác mẫu, kèm hai ví dụ chia bánh pizza.
    • Nói hết mọi thứ về toán ngay bây giờ.
  4. 4Chọn một trong bốn phần. Giải thích vì sao bỏ phần đó đi thì câu trả lời có thể kém hơn.

  5. 5Trung thực hay không? Đánh dấu một cột cho mỗi cách dùng AI.

    Cách dùng AI cho việc họcTrung thựcKhông trung thực
    Nhờ nó giải thích bài em chưa hiểu
    Chép bài văn nó viết rồi nộp như bài của mình
    Nhờ nó đố em trước giờ kiểm tra
    Nhờ nó viết đáp án trong lúc làm bài kiểm tra
Miễn phí in và chia sẻ trong lớp học và ở nhà.ManuAI · học AI miễn phí cho mọi người · ai.manusignal.com/vi

Cắt theo đường chấm: mỗi trang hai phiếu.

Phiếu kiểm tra nhanh · Bài 7ManuAI

Hỏi AI sao cho tốt

Họ tênLớpNgày

  1. 1Trong câu lệnh "Trả lời dưới dạng danh sách năm mục", đó là phần nào?

    • AVai trò
    • BNhiệm vụ
    • CĐịnh dạng
    • DBối cảnh
  2. 2Viết lại "kể về khủng long" thành một câu lệnh tốt hơn, dùng ít nhất ba trong bốn phần.

  3. 3Cách nào là dùng AI trung thực khi làm bài tập về nhà?

    • ANhờ nó giải thích ý chính, rồi tự viết câu trả lời và làm đúng quy định của trường
    • BChép câu trả lời của nó rồi sửa vài chữ
    • CNộp bài văn nó viết, ghi tên mình lên
    • DLén dùng nó trong giờ kiểm tra